Een oncomfortabele boodschap
Dat is een oncomfortabele boodschap voor een deel van u, dat realiseer ik mij terdege. Maar wie beweert dat een democratie er alleen voor ons comfort is, begrijpt niet hoe complex onze samenleving is.
Dat neemt niet weg dat de opvang van asielzoekers een uitdaging is voor onze maatschappij. Er is woningnood. Maar asielzoekers zijn niet de oorzaak van de woningcrisis. Een deel van deze mensen geeft overlast. Maar asielzoekers worden minder vaak verdacht van criminaliteit dan Nederlanders met dezelfde demografische kenmerken en een vergelijkbare inkomenspositie. Er zijn Nederlanders die asielzoekers als een culturele bedreiging zien en daar moeten we het misschien gewoon eens over hebben.
Het zegt allemaal niets over de mensen die vluchten. En als we iets meer begrijpen van onze psychologie, kunnen we maar tot één conclusie komen: het zijn vooral helden die naar Europa komen.
De weg van de minste weerstand
Het is misschien wel het belangrijkste probleem van de westerse mens. Dat we al zo lang in een redelijk functionerende democratie leven dat we ons niet kunnen voorstellen hoe het is om in onveilig land te leven waar je voortdurend wordt onderdrukt en vervolgd. Dat we zijn vergeten hoe welvarend we zijn en niet weten hoe het is om honger te hebben. Dat we ons gewoon niet kunnen voorstellen hoe het is om te leven in een land dat wordt verscheurd door honger en oorlog. Een uitzichtloos leven.
Psychologisch onderzoek laat zien dat wij - wij allemaal - over het algemeen geneigd zijn om de weg van de minste weerstand te kiezen. Het is eenvoudiger om onrecht weg te redeneren dan er consequenties aan te verbinden. Het is eenvoudiger om jezelf weg te cijferen dan om in verzet te komen. Omdat je wordt beloond als je gewoon meedoet. Omdat je met onzekerheid, afkeuring, bedreiging en angst te maken krijgt als je je verzet of een ander leven wilt leiden.
"Dan moeten we ons druk maken om de machtswellustelingen die het volk onderdrukken. Dat zijn de profiteurs."
Daarom zijn asielzoekers helden. Omdat ze zich in een onzeker bestaan hebben gestort, hun geld en bezittingen kwijt zijn geraakt, het leven van hun kinderen en zichzelf hebben geriskeerd en naar Europa zijn gekomen terwijl ze wisten dat de kans groot was dat ze als tweederangs burgers door het leven moesten gaan en voortdurend gewantrouwd zouden worden door een deel van de bevolking. Omdat ze veel - heel veel - weerstand hebben moeten overwinnen in hun verlangen naar een menswaardig bestaan.
Dat durven alleen helden.
The pursuit of happiness
Denk daar maar eens over na als het weer over asielzoekers gaat. Of als we het hebben over de maatschappelijke uitdagingen die de opvang van asielzoekers met zich meebrengt. U bent natuurlijk vrij om uw eigen mening te vormen over de opvang van asielzoekers, het sluiten van de grenzen of de Spreidingswet. Als u uw mening maar niet baseert op de veronderstelling dat asielzoekers profiteurs zijn, want dat is niet waar.
In onze westerse wereld is het recht om persoonlijk geluk na te streven - de Amerikanen hebben het over de ‘The pursuit of happiness’ - een belangrijke waarde. Maar als niet-westerse mensen geluk nastreven, een toekomst willen opbouwen voor hun familie of alleen maar willen overleven - in Europa of Amerika - dan is het streven naar geluk opeens een bedreiging of gemakzucht. Dat moet nu echt gaan veranderen.
Als het over asielzoekers gaat, moeten we ons niet kwaad maken over de helden die zich niet neerlegden bij een uitzichtloos bestaan, Dan moeten we ons druk maken om die machtswellustelingen die het volk onderdrukken, het land leegroven en zichzelf verrijken.
Dat zijn de profiteurs.