De Bijbel is wellicht de grootste vergissing die God ooit heeft begaan. De Bijbel en Thierry Baudet. Maar over paranoia in de politiek moeten we het op een ander moment maar eens hebben. Door de Bijbel denkt een deel mensheid niet alleen dat ze de antwoorden heeft op al onze levensvragen, maar ook dat ze alle andere mensen koste wat kost moet overtuigen van hun gelijk.
In onze democratie hebben politieke minderheden vaak onevenredige macht. Doordat ze een coalitie aan een meerderheid helpen, door lobby en zelfs manipulatie. Daardoor zijn die politieke minderheden in staat beleid en wetgeving tegen te houden, ondanks dat er een duidelijke meerderheid is, zoals bijvoorbeeld voor het recht op abortus. Dat maakt van onze democratie een democratie van eigenbelang. Het remt de ontwikkeling van een rechtvaardig en effectief beleid.
Onze nieuwe documentaire onthult: Israël gebruikt christelijke overtuigingen over het einde der tijden om de steun te verwerven van protestants-christelijke politici overal ter wereld, en hiermee parlementen naar hun hand te zetten. Een speciaal hiervoor opgerichte organisatie, de Israel Allies Foundation, vindt in Nederland welkome medestanders: de SGP en ChristenUnie.
Minister Arie Slob (Basis en Voortgezet Onderwijs) vindt niet dat scholen een verklaring moeten vragen van ouders waarin zij afstand nemen van homoseksualiteit, meldt het ANP. Maar scholen hebben die 'grondwettelijke vrijheid', zegt hij. De minister reageert daarmee op de ophef die is ontstaan na een debat over burgerschapsonderwijs met de Tweede Kamer maandag.
Dat vrijheid van onderwijs, artikel 23, soms botst met het gelijkheidsartikel 1 van de Grondwet is volgens CDA-leider Henri Bontenbal een probleem dat we voor lief moeten nemen. "In een pluriforme samenleving zullen meningen die je zelf niet hebt altijd schuren", zegt Bontenbal vanavond in Nieuwsuur. Spanning tussen grondrechten mag bestaan in een liberale samenleving, vindt hij.
Met de verkiezingen van oktober 2025 in zicht laait het debat over abortus opnieuw op. Verschillende politieke partijen willen dat abortus uit het Wetboek van Strafrecht (WvS) wordt gehaald en voortaan als onderdeel van reguliere gezondheidszorg wordt beschouwd, maar een ander deel is daar juist tegen. De vraag die centraal staat: hoort abortus thuis in het strafrecht? Om die vraag te verhelderen, spraken wij met Martin Buijsen, hoogleraar Gezondheidsrecht aan Erasmus School of Law, die zich al jaren verdiept in de juridische aspecten van abortuswetgeving.
The move is an effort to confront countries like Poland and Malta, where women’s rights are being restricted.
The Center for Reproductive Rights welcomes and firmly supports the United Nations Human Rights Committee’s General Comment on the Right to Life. The language of the comment affirms that abortion is a human right, that preventable maternal deaths are a violation of the right to life, and that the right to life begins at birth.
Wereldwijd eindigt bijna een op de drie zwangerschappen in abortus. Nu neemt de toegang tot veilige abortus in veel landen af. Een gigantisch gezondheidsrisico voor vrouwen die hun heil zoeken in kleerhangers en bleek. Rechtsfilosoof Lucía Berro Pizzarossa helpt hen.
De Staatkundig Gereformeerde Partij (SGP) ziet de verhouding tussen man en vrouw als onderdeel van een onveranderlijke scheppingsorde. De SGP leidt uit bijbelteksten af, dat mannen en vrouwen door God een eigen “roeping en plaats” gegeven is, dat daarbij “de man het hoofd van de vrouw” is, en dat zitting nemen van de vrouw in politieke organen “strijdt met de roeping van de vrouw”. Het regeerambt is voorbehouden aan de man.
We zetten in op de verbetering van de eerstelijnsgezondheidszorg, in het bijzonder voor vrouwen, jongeren en kinderen. We stoppen met ontwikkelingsprogramma’s die abortus bevorderen. We geven voorlichting over en preventie van ongewenste zwangerschappen en seksueel overdraagbare aandoeningen. We ondersteunen goede, toegankelijke moeder- en kindzorg. Samen met Nederlandse bedrijven exporteren we kennis en aanpakken voor voedselzekerheid. (januari 2026)
Minister Ploumen van Ontwikkelingssamenwerking wil meer geld voor gezinsplanning voor Afrikaanse vrouwen, waaronder hulp bij abortus. Ze stapt hiermee in het gat dat Trump creëerde door de steun in te trekken aan organisaties die veilige abortus aanbieden in ontwikkelingslanden. SGP kamerlid Elbert Dijkgraaf vindt het een slecht plan van de minister. 'Vooral op het onderdeel abortus zeggen wij 'nee'.
A 2025 nationally representative survey conducted by researchers at the Johns Hopkins Center for Gun Violence Solutions found wide support for gun violence prevention policies across political lines and among both gun owners and non-owners.
Het politieke landschap is versplinterd en dat biedt kansen voor de kleine partijen in de Tweede Kamer. Partijen met drie, twee of zelfs één zetel kunnen de doorslag geven bij belangrijke stemmingen. En dat merken de fracties van die partijen: de deur van de fractiekamer wordt platgelopen door partijen die op zoek zijn naar steun voor hun plannen.
Het nieuwe kabinet maakt het onmogelijk om via de huisarts de abortuspil te krijgen. De voormalige VVD-minister Schippers maakte zich de afgelopen jaren juist sterk voor het op recept verkrijgen van het abortusmiddel via de huisarts, bij de apotheek. Het CDA en de ChristenUnie, die inmiddels in de regering zitten, hebben zich altijd sterk verzet tegen de verruiming van de regels. De christelijke partijen denken dat vrouwen gemakkelijker tot een abortus overgaan als de huisarts een recept voorschrijft.
We leven in de veronderstelling dat we rationele wezens zijn. Daar is weinig reden voor. Ten eerste omdat puur rationele mensen, die geen emotie voelen, vaak grote moeite hebben om beslissingen te nemen. Ten tweede omdat de psychologisch onderzoek doet vermoeden dat de ratio pas na ons oordeel komt. Zelfs als we alle feiten en argumenten kennen is de weging van die feiten en argumenten persoonlijk, vanuit de eigen overtuigingen, belangen en emoties.
In een permanente staat van angst kunnen we de grote problemen van deze tijd, neem de klimaatcrisis, sowieso niet oplossen. In hoopvolle staat daarentegen, kunnen we veel meer, zo betoogt Maren Urner. Als hersenwetenschapper verdiept ze zich in hoe ons brein met het nieuws omgaat dat ons overstelpt. In het toekomstbeeld dat Urner schetst wordt de focus verlegd van angst naar hoop, en dus: de media maken ons niet constant angstig door doemberichten die clicks en kijkcijfers opleveren, maar berichten ook over praktische oplossingen. En er is daadwerkelijk hoop: er zíjn goede oplossingen voor grote, maatschappelijke problemen.
Reviews evidence which suggests that there may be little or no direct introspective access to higher order cognitive processes. Ss are sometimes unaware of the existence of a stimulus that importantly influenced a response, unaware of the existence of the response, and unaware that the stimulus has affected the response. It is proposed that when people attempt to report on their cognitive processes, that is, on the processes mediating the effects of a stimulus on a response, they do not do so on the basis of any true introspection. Instead, their reports are based on a priori, implicit causal theories, or judgments about the extent to which a particular stimulus is a plausible cause of a given response
It has long been assumed that people treat cognitive effort as costly, but also that such effort costs may vary greatly across individuals. Individual differences in subjective effort could present a major and pervasive confound in behavioral and neuroscience assessments, by conflating cognitive ability with cognitive motivation.
Het is een groot probleem in onze democratie: de afstand tussen politiek en maatschappij, tussen kennis van beleid en kennis van zaken. Politici zijn over het algemeen hoogopgeleid en ambitieus. Maar ze hebben vaak niet de expertise of de persoonlijke ervaring om problemen goed te begrijpen en de juiste beslissingen te nemen. De politiek moet zich daarom veel meer inspannen om de kloof tussen politiek en samenleving en praktijk te overbruggen.
Met slechts drie praktisch geschoolden in de nieuwe Tweede Kamer, die woensdag wordt geïnstalleerd, ligt de macht nog meer bij wie hoogopgeleid, rijk, of allebei is. Dat is een gevaar voor onze democratie.
In toenemende mate bestaat de Tweede Kamer uit hoogopgeleiden. Dit sluit enerzijds aan bij de algemene stijging van het onderwijsniveau in de samenleving, maar laat anderzijds zien dat bij de rekrutering van kandidaten kennis een belangrijkere factor is geworden. Hierdoorq kan het dat de belangen van lageropgeleiden minder behartigd worden.
Vaak loopt armoedebestrijding spaak omdat ze wordt georganiseerd door mensen die het probleem alleen als buitenstaander kennen. Gelukkig komen er steeds meer initiatieven waarbij ervaringsdeskundigen – die weten hoe armoede voelt – aan de knoppen draaien.
Het landelijk persoonsregister, met de gegevens van alle Nederlanders, moest moderner, vond het kabinet in 2004. Dertien jaar later is er 100 miljoen uitgegeven. Zonder resultaat.
Groupthink - groepsdenken - ontstaat wanneer binnen een groep onjuiste of irrationele besluiten worden genomen om de groepscohesie en eensgezindheid van de groep in stand te houden. Dit kan bijvoorbeeld gebeuren onder invloed van stress, een sterke leider of door overmoed van de groep. Het zorgt ervoor dat dissidente geluiden worden onderdrukt, zelfcensuur en geforceerde besluitvorming. Het kan grote invloed hebben op politieke partijen.
Een mooie inleiding in het groepsdenken. Hoe ontstaat het? Wat kun je er tegen doen?
De ramp met de SpaceShuttel Challenger wordt vaak genoemd als een belangrijk voorbeeld van hoe groupthink tot rampen kan leiden.
"While the engineer blames himself for not convincing NASA and high-level managers of the danger the cold presented, a US House of Representatives report from the Committee on Science and Technology concluded that it was a long-standing failure in safety protocols, combined with an unsustainable launch rate that led to the disaster."
Ook de aanval op Pearl Harbor is een goed voorbeeld van de gevolgen van groupthink.
"Op 6 december ontcijferde een Amerikaanse telegrafist enkele Japanse boodschappen die al enkele dagen geleden waren onderschept. De ontcijfering maakte hem duidelijk dat er opnieuw aanwijzingen voor oorlog waren, maar zijn chef wilde er niets van weten. Integendeel: hij eiste dat de telegrafist deze boodschap zou laten rusten. In plaats van zich gereed te maken voor een ophanden zijnde oorlog werd nu juist nagedacht over het idee om Engeland te steunen als het zou worden aangevallen door Duitsland.."
Ook een probleem veroorzaakt door groupthink: overmoed.
"Powell verkondigt zonder verpinken dat de VS-inlichtingendiensten massa’s bewijzen hebben dat Irak beschikt over grote hoeveelheden biologische en chemische wapens en dat het alles doet om ook nucleaire wapens te kunnen produceren. Klap op de vuurpijl: alles zou erop wijzen dat Irak innige banden onderhoudt met terreurgroep Al Qaida."
Have you ever been in a situation where everyone seems to agree without giving the problem much thought? This is often an example of a psychological phenomenon known as groupthink. Groups tend to think in harmony, which can make reaching a consensus easier while also reducing critical thinking and novel ideas.
Om succesvol te worden in de politiek is een lange carrière nodig. Een carrière die alleen succesvol kan zijn als je past binnen de waarden en normen van een partij en gekozen wordt om die partij te vertegenwoordigen. Met als gevolg dat er een onevenredige nadruk is komen te liggen op het zeggen wat we willen horen en het verwerven van macht in plaats van het vinden van evenwichtige en rechtvaardige oplossingen voor onze problemen. Dat is het mooie van het burgerberaad: de groep is gevarieerd en mensen hoeven geen grote beloften te doen om in het beraad te komen. Groot voordeel daarbij is ook dat het besluitvormingsproces van burgerberaden vaak geoptimaliseerd wordt door er bijvoorbeeld voor te zorgen dat feiten gecontroleerd worden, deskundigen aan het woord komen en de spreektijd van de leden evenredig verdeeld wordt. Het burgerberaad is wat mij betreft een belangrijk - noodzakelijk - instrument voor het verbeteren van onze democratie.
Politiek moet je niet te veel aan politici overlaten. Daar zijn onze problemen namelijk te complex voor. Vooral een veelkoppig monster als klimaatverandering vraagt om een veelkoppige aanpak.In dit vlammende betoog laat Eva Rovers zien dat burgers cruciaal zijn voor het oplossen van de grootste uitdagingen van deze tijd.
The OECD has collected a wealth of evidence as to how deliberativeprocesses work across different countries. While there are a wide variety ofmodels, analysis of the evidence collected reveals a number of commonprinciples and good practices that may be of useful guidance to policy makersseeking to develop and implement such processes.
Mensen met een machtige positie denken en voelen anders dan mensen zonder macht. Je kunt het zien aan mensen als Silvio Berlusconi of Dominique Strauss-Kahn, die gemakkelijk de grenzen van het acceptabele overschrijden. Is daar een medicijn tegen?
De regeerstijl van de Turkse president Erdogan schetst een beeld van een machtsmens vol zelfverheerlijking. En dat terwijl hij ooit als kordate hervormer begon. Maakte de macht een heel ander mens van hem?
De één noemt het toppunt van de democratie, de ander verwijst het naar de prullenbak: het Nationaal Burgerberaad Klimaat is afgelopen zaterdag voor het eerst bijeengekomen. De startbijeenkomst in de Rijtuigenloods in Amersfoort werd geopend door de ministers Sophie Hermans (Klimaat en Groene Groei) en Judith Uitermark (Binnenlandse Zaken). Geert Wilders liet via X weten dat de uitkomst "linea recta de prullenbak in kan".